درباره مجله غذا

مجله غذا با هفده سال انتشار یکی از رسانه های مهم در حوزه تغذیه و نیز صنایع غذایی ایران است.

 

هدف مجله غذا ترویج فرهنگ صحیح تغذیه و ارتقا سلامت جامعه است.

مجله دنیای حیوانات

ورود

ویار ماهی!

اسیدهای چرب ضروری ملکول‌هایی با زنجیره کربنی بلند می‌باشند.اسیدهای چرب ضروری لینولئیک اسید و آلفا لینولنیک اسید در مواد غذایی گیاهی و سبزیجات به میزان کافی وجود دارند که طی واکنش‌های شیمیایی به آراشیدونیک اسید و ایکوزاپنتانوئیک اسید و یا دوکوزاهگزانوئیک اسید (DHA)که همگی جزو اسیدهای چرب طویل و اشباع نشده می‌باشند، تبدیل می‌گردند.
.... این اسیدهای چرب اشباع نشده را میتوان از طریق مواد غذایی تأمین نمود. آراشیدونیک اسید در گیاهان، تخم مرغ و گوشت دام های علف خوار وجود دارد و ایکوزاپنتانوئیک اسید و دوکوزاهگزانوئیک اسید در آبزیان به میزان زیاد (حدود 100 مرتبه بیشتر از سایر موجودات)موجود می‌باشند.این دو اسید چرب در گروه امگا-3 قرار می گیرند.
.
اسیدهای چرب ضروری به خصوص دوکوزاهگزانوئیک اسید، جزو موادی هستند که برای رشد مغز، سیستم اعصاب مرکزی و شبکیه چشم جنین ضروری و لازم می‌باشند.اسید چرب آلفالینولنیک اسید در بدن به عنوان منبع انرژی و همچنین به عنوان پیش ساز بعضی از ترکیبات دیگر مورد استفاده قرار می گیرد، اما میزان تبدیل آن به اسیدهای چرب گفته شده قبلی بسیار کم و ناچیز می‌باشد.تحقیقات نشان داده است که در هنگام استفاده از رژیم غذایی که حاوی مقادیر زیادی آلفالینولنیک اسید بوده اند، فقط حدود 6 درصد آن به ایکوزاپنتانوئیک اسید و 3/8درصد آن به دوکوزا هگزانوئیک اسید ‌تبدیل شده است.
این مسئله نشان می دهد که تغذیه با مواد غذایی مثل آبزیان (که منبع غنی از دوکوزاهگزانوئیک اسید می‌باشند)در دوران حاملگی بسیار ضروری است.کمبود این اسید چرب باعث می گردد که نوزادان نارس و یا با وزن کم متولد شوند و همچنین این نوزادان دارای نواقص بینایی باشند.
باید توجه داشت که 70% از انرژی مورد استفاده برای جنین،‌ صرف رشد مغز شده و همچنین 80 تا 90% رشد و تکامل دستگاه بینایی در دوران آخر حاملگی و قبل از تولد، ‌به وقوع می پیوندد.
.
روغن ماهی، رشد جنین و مشکلات بارداری
در مناطقی که به میزان کافی از ماهی در رژیم غذایی استفاده می‌شود، زایمان زودرس کمتر بوده و نوزادان با وزن بیشتری متولد می‌گردند.شیر مادر بهترین منبع تأمین ‌چربی‌ها و اسیدهای چرب ضروری برای نوزادان و اطفال شیرخوار می‌باشد و تغذیه مادر با مواد غذایی مختلف کاملاً ترکیبات شیر را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
.
تغذیه‌ مادران و ارتباط آن با رشد و تکامل جنین و نوزادان
مهم ترین و حساس ترین دوران برای رشد و توسعه ‌دستگاه عصبی،‌ دوران جنینی و نوزادی می‌باشد.تحقیقات گوناگون نشان می دهند که تغذیه مادر در دوران قبل از حاملگی و در طی حاملگی، ‌مهم ترین فاکتور در سلامت و وزن و اندازه دور سر نوزاد است.بیشترین ارتباط بین تغذیه مادر و رشد نوزاد در هنگام لقاح و ابتدای آبستنی بوده و در مراحل پایانی حاملگی، این ارتباط کمتر می‌باشد.مادرانی که در ابتدای حاملگی از تغذیه ‌مناسبی برخوردار نبوده اند،‌ کودکانی با وزن کم به دنیا آورده اند و آن هایی که در هنگام لقاح و ماه های اول حاملگی به طور مناسب تغذیه کرده اند، توانسته‌اند کودکانی با وزن بالا را به دنیا آورند که البته این تحقیقات اثر مثبت تغذیه مادر با وزن نوزاد در هنگام تولد را فقط تا رسیدن وزن نوزاد به 3/3 کیلو گرم نشان داده و افزایش وزن نوزاد در هنگام تولد به بیش از این میزان را به عوامل دیگری مرتبط دانسته اند.
در میان عوامل تغذیه‌ای مادر،‌ ‌چربی‌ها نقش ویژه‌ای را ایفا می‌کنند.ذخیره چربی در بدن مادر با عکس العمل‌های هورمونی مادر و غذای مورد نیاز جنین، ‌مرتبط بوده و این‌ها زمینه‌ مناسب برای ذخیره و مصرف ‌چربی‌ها در دوران حاملگی را به وجود می‌آورند.همچنین دسترسی مادر و جنین به ویتامین های محلول در چربی نیز از طریق مصرف چربی‌ها،‌ امکان پذیر می‌گردد.ترکیب و تنوع اسیدهای چرب موجود در شیر مادر که برای رشد اولیه نوزاد، ‌توسعه و تکامل مغز و سیستم عصبی و همچنین توسعه سیستم بینایی آن ضروری می‌باشد، بستگی به نوع تغذیه ‌مادر،‌ طول دوران حاملگی و مدت زمان شیردهی دارد.
.
دسترسی جنین به اسیدهای چرب
کمبود میزان اسیدهای چرب امگا– 3 تغییرات بیوشیمیایی نامطلوب در مغز و نقص در سیستم بینایی و سایر پارامترهای عصبی جنین را به همراه دارد.در شرایط طبیعی و مناسب تغذیه‌ای، ‌میزان تجمع اسید چرب دوکوزاهگزانوئیک اسید در مغز جنین،‌ قابل توجه بوده بطوریکه افزایش چشمگیر این اسید چرب در دوران حاملگی در مغز جنین ‌مشاهده می گردد.افزایش میزان این اسید چرب در مغز جنین توسط میزان آن در بدن مادر پشتیبانی می گردد اما در این میان نقش انتخاب کنندگی جفت از اهمیت خاصی برخوردار است و چنانچه در رژیم غذایی مادر، میزان کافی از آن وجود نداشته باشد، جفت تمامی این اسید چرب بدن مادر را تخلیه نموده و این امر باعث خواهد گردید که در حاملگی های بعدی اثرات کمبود این اسید چرب در نوزادان کاملاً مشهود باشد.همچنین افزایش میزان اسیدهای چرب در خون مادر باعث افزایش عبور آن از جفت نمی گردد در حالی که چنانچه میزان اسید چرب آراشیدونیک در خون مادر افزایش یابد، میزان عبور آن از جفت نیز افزایش خواهد یافت.
زنان حامله سالمی که در دوران حاملگی و به ویژه سه ماهه سوم آن، اسیدهای چرب امگا-3 به میزان کافی به بدن آنان رسیده است، از ماهی و یا روغن ماهی در این دوران استفاده نموده اند؛ به طوری که به طور متوسط روزانه 2/6 گرم از اسیدهای چرب امگا-3؛ که از این میزان ‌بالغ بر یک گرم آن اسید چرب دوکوزاهگزانوئیک اسید بوده است، مصرف نموده اند.
.
.
دکتر محمود رضا اکبریان / رویا محمدی
.
.
{/author}
تمامی حقوق مادی و معنوی نزد وب سایت رسمی مجله غذا محفوظ می باشد ، و کپی برداری از مطالب آن با ذکر منبع بلامانع است.
طراحی سایت سئو گروه طراحان مکس وب